ЧАСТОТА ЗВЕРНЕНЬ ТА КЛІНІЧНИЙ ПРОФІЛЬ ДІТЕЙ З КОСООКІСТЮ НА ТРЕТЬОМУ ЕТАПІ ОФТАЛЬМОЛОГІЧНОЇ ДОПОМОГИ В АЗЕРБАЙДЖАНІ
Клінічна медицина

ЧАСТОТА ЗВЕРНЕНЬ ТА КЛІНІЧНИЙ ПРОФІЛЬ ДІТЕЙ З КОСООКІСТЮ НА ТРЕТЬОМУ ЕТАПІ ОФТАЛЬМОЛОГІЧНОЇ ДОПОМОГИ В АЗЕРБАЙДЖАНІ

Опубліковано 13.05.2026

Автор(и):

Н.Р. Гаджиєва
National Center of Ophthalmology named after Academician Zarifa Aliyeva
https://orcid.org/0000-0001-7142-1222
Е.М. Касімов
National Center of Ophthalmology named after Academician Zarifa Aliyeva
https://orcid.org/0009-0002-3158-1226

Анотація:
Найбільша частота звернень спостерігалася в дітей віком 5–9 років (94,0±3,8 на 100 тис.). Друге місце за частотою звернень займають діти віком 0,4 років (85,9±3,9 на 100 тис.). Порівняно менша частота звернень спостерігається серед дітей віком 10–14 років (80,2±3,3 на 100 тис.). Порівняно низька частота госпіталізації дітей третьому етапі для хірургічного лікування косоокості. У віці 0,4 та 10–14 років частота госпіталізації практично однакова, лише у віковій групі 5–9 років вона на 2 рази вища. За високого рівня первинного поводження дітей із косоокістю на третинному етапі офтальмологічної допомоги (86,4±2,1 на 100 тис. дитячого населення) спостерігається значно низька частота госпіталізації для хірургічного лікування (7,3±1,2 на 100 тис. дитячого населення). Звернення та госпіталізація дітей з косоокістю на третинному етапі суттєво більше у віці 5–9 років, зберігається гендерна відмінність (серед пацієнтів переважають хлопчики). Клінічний профіль хворих з косоокістю суттєво не змінюється залежно від віку. Найбільш характерними особливостями клінічного профілю пацієнтів є тип косоокості, вік під час діагностики та ймовірність наявності факторів ризику розвитку косоокості.
Ключові слова:
косоокість діти частота звернень третинний рівень офтальмологічної допомоги хірургічне лікування
Посилання:
  1. Adakhovska A, Katsan S. Prevalence of strabismus in premature infants in an age-related perspective. Eur J Ophthalmol. 2024 Sep;34(5):1384-1392. doi: 10.1177/11206721241229315.
  2. Boulakh L, Nygaard B, Bek T, Faber J, Heegaard S, Toft PB, et al. Nationwide incidence of thyroid eye disease and cumulative incidence of strabismus and surgical interventions in denmark. JAMA Ophthalmol. 2022 Jul 1;140(7):667-673. doi: 10.1001/jamaophthalmol.2022.1002.
  3. Çapar SH, Karaman E, Kara E, Çapar O, Ahmet S, Cetin Kara H, et al. The effect of strabismus surgery on the dynamic balance in children with strabismus. Strabismus. 2024 Sep;32(3):149-158. doi: 10.1080/09273972.2024.2367070.
  4. Fu L, Zhu B, Yang D, Yan J. Different Surgical Approaches for treatment of isolated dissociated vertical deviation without inferior oblique overaction. Eur J Ophthalmol. 2022 Nov;32(6):3237-3243. doi: 10.1177/11206721221080000.
  5. Genç Bozhöyük G, Rustamlı N, Bingöl Kızıltunç P, Atilla H. Strabismus Accompanying Pediatric Cataracts and the Effect of Cataract Surgery on Strabismus. Turk J Ophthalmol. 2025 Feb 27;55(1):24-28. doi: 10.4274/tjo.galenos.2025.63060.
  6. Glantz S.A. Primer of Biostatistics. New York: McGraw-Hill. 2012: 327. https://www.accessscience.com/content/book/9780071781503.
  7. Gokoffski KK, Lifton J, Xu BY, Patel VR. Surgical Outcomes of Transposition Surgery for the Correction of Large-Angle Strabismus. J Neuroophthalmol. 2021 Dec 1;41(4):e806-e814. doi: 10.1097/WNO.0000000000001372.
  8. Gore J, Rath S, Ganesh S. Clinical profile of childhood exotropia in a tertiary eye care center in North India. Indian J Ophthalmol. 2023 Dec 1;71(12):3637-3641. doi: 10.4103/IJO.IJO_29_23.
  9. Hajiyeva NR, Hajiyev R. Exotropia and amblyopia in children with high hypermetropia and astigmatism at birth: a new perspective on the pathogenesis of intermittent exotropia based on cases of siblings. Ophthalmology Cases & Hypotheses. 2025; 6(1). doi: 10.30546/2788-516X.2025.6.6.01.
  10. Mo H, Chen D, Du Q, Tang F, Liang Y, Chen J. Observation on the curative effect of horizontal rectus transposition combining recess-resect treatment on monocular elevation deficiency with horizontal strabismus. Indian J Ophthalmol. 2023 Feb;71(2):618-624. doi: 10.4103/ijo.IJO_1858_22.
  11. Scaramuzzi M, Serafino M, Vagge A, Nuzzi A, Rao G, Nucci P. The Role of Hypertropia in the Surgical Management of Bilateral Inferior Oblique Muscle Overaction. J Binocul Vis Ocul Motil. 2022 Jan-Mar;72(1):18-21.
  12. Wu J, Wang N. Prevalence and characteristics of amblyopia, strabismus, and refractive errors among patients aged 3-16 years in Shanghai, China: a hospital-based population study. BMC Ophthalmol. 2024 Jun 7;24(1):239. doi: 10.1186/s12886-024-03477-8.
Публікація:
«Світ медицини та біології» Том 22 № 96 (2026) , с. 56-59
УДК 617.7-053.2.:616.831.4:614.2