РОЗРОБКА МЕТОДИКИ ДОСЛІДЖЕННЯ ПОКАЗНИКІВ, ЩО СТОСУЮТЬСЯ ВИМІРУ ТОВЩИНИ ТА ОБ’ЄМУ ГАЙМОРОВОЇ ПАЗУХИ, З ВИКОРИСТАННЯМ ЛІНІЙНИХ РОЗРАХУНКІВ ТА ЩІЛЬНОСТІ ЇЇ КОМПАКТНОЇ ПЛАСТИНКИ НА ОСНОВІ АНАЛІЗУ КОМП’ЮТЕРНОЇ ТОМОГРАМИ
Клінічна медицина

РОЗРОБКА МЕТОДИКИ ДОСЛІДЖЕННЯ ПОКАЗНИКІВ, ЩО СТОСУЮТЬСЯ ВИМІРУ ТОВЩИНИ ТА ОБ’ЄМУ ГАЙМОРОВОЇ ПАЗУХИ, З ВИКОРИСТАННЯМ ЛІНІЙНИХ РОЗРАХУНКІВ ТА ЩІЛЬНОСТІ ЇЇ КОМПАКТНОЇ ПЛАСТИНКИ НА ОСНОВІ АНАЛІЗУ КОМП’ЮТЕРНОЇ ТОМОГРАМИ

Опубліковано 28.08.2025

Автор(и):

В.М. Запорожченко
І.М. Ткаченко
А.В. Дворник
О.В. Гуржій
Я.Ю. Водоріз

Анотація:
Одонтогенний гайморит є частим ускладненням стоматологічних процедур, що становить 25–40 % випадків хронічного гаймориту і призводить до зменшення об'єму пазухи на 10–20 %. Це вимагає точної морфометричної оцінки. За допомогою сканера NewTom GIANO HR (воксел 0,1–0,2 мм) було проаналізовано томограми 10 добровольців (віком 20–40 років). Лінійні вимірювання проводилися за допомогою інструментів Ez3D; об’єм розраховувався за допомогою еліпсоїдних і сферичних моделей. Еліпсоїдна модель виявилася точнішою (похибка 4–7 %), ніж сферична (8–12 %). Середній об’єм пазухи становив 14,85 см³. Щільність кортикальної пластинки (HU) сильно корелювала з її товщиною (r > 0,9). Метод є швидким (≤5 хв/пацієнт), економічно ефективним і придатним для рутинного клінічного використання. Кореляційний аналіз підтверджує його використання в плануванні лікування, допомагаючи розрізняти хірургічні та консервативні підходи. Подальші дослідження повинні порівняти ручний та автоматизований аналіз КТ та оцінити вплив товщини слизової оболонки на динаміку синусів.
Ключові слова:
об’єм гайморової пазухи лінійні вимірювання індекс щільності одонтогенний гайморит кортикальна пластинка конусно-променева комп’ютерна томографія
Посилання:
  1. Faustova MO, Ananieva MM, Basarab YO, Dobrobolska OV, Vovk IM, Loban' GA. Bacterial factors of cariogenicity: literature review. Wiad Lek. 2018;71(2 Pt 2):378-82 [in Ukrainian].
  2. Kovach IV, Zub HE, Lokes KP. Vykorystannia rehresiinykh liniinykh modelei dlia vyznachennia vplyvu viku na vymiriuvani anatonichni vidstani pry likuvanni perelomiv nyzhnoi shchelepy u ditei. 2024, 4 (90): 68-73. doi: 10.26724/2079-8334-2024-4-90-68-73, [in Ukrainian].
  3. Alqahtani H, Basuhail S, Alsulaimani F, Zawawi K, Barayan M, Turki G, et al. The relationship between maxillary sinus volume and various cephalometric characteristics in orthodontics. Contemp Clin Dent. 2023;14(3):191-200. doi:10.4103/ccd.ccd_548_22.
  4. Belgin C, Çolak M, Adiguzel O, Akkuş Z, Orhan K. Three-dimensional evaluation of maxillary sinus volume in different age and sex groups using CBCT. Eur Arch Otorhinolaryngol. 2019;276:1493-99. doi:10.1007/s00405-019-05383-y.
  5. Craig JR, Poetker DM, Aksoy U, Allevi F, Biglioli F, Bruce Y Cha, et al. Diagnosing odontogenic sinusitis: an international multidisciplinary consensus statement. Int Forum Allergy Rhinol. 2021;11(8):1235-48. doi:10.1002/alr.22777.
  6. Elamin A, Acar T, Kajoak S, Idris S, Malik B, Ayad C. Volumetric measurement of the maxillary sinuses in normal Sudanese using computed tomography: a retrospective study. J Clin Diagn Res. 2021;15(5):AC11–AC15. doi:10.7860/JCDR/2021/48095.14894.
  7. Giacomini G, Pavan ALM, Altemani JMC, Duarte SB, Fortaleza CMCB, Miranda JRA, et al. Computed tomography-based volumetric tool for standardized measurement of the maxillary sinus. PLoS One. 2018;13(1):e0190770. doi:10.1371/journal.pone.0190770.
  8. Hettiarachchi PVKS, Gunathilake PMPC, Jayasinghe RM, Fonseka MC, Bandara RMWR, Nanayakkara CD, et al. Linear and volumetric analysis of maxillary sinus pneumatization in a Sri Lankan population using cone beam computed tomography. Biomed Res Int. 2021;2021:6659085. doi:10.1155/2021/6659085.
  9. Przystańska A, Kulczyk T, Rewekant A, Sroka A, Jończyk-Potoczna K, Lorkiewicz-Muszyńska D, et al. Introducing a simple method of maxillary sinus volume assessment based on linear dimensions. Ann Anat. 2018;215:47-51. doi:10.1016/j.aanat.2017.09.010.
  10. Sayáns P, Quintanilla J, Petronacci C, Peñaranda J, Jornet L, García F, et al. Volumetric study of the maxillary sinus in patients with sinus pathology. PLoS One. 2020;15(11):e0234915. doi:10.1371/journal.pone.0234915.
  11. Simuntis R, Tušas P, Kubilius R, Leketas M, Šiupšinskienė N, Vaitkus S. Association between maxillary posterior teeth periapical odontogenic lesions and maxillary sinus mucosal thickening: a 3D volumetric computed tomography analysis. Sinusitis. 2020;4(1):1. doi:10.3390/sinusitis4010003.
  12. Wang KL, Nichols BG, Poetker DM, Loehrl TA. Odontogenic sinusitis: a case series studying diagnosis and management. Int Forum Allergy Rhinol. 2015;5(7):597-601. doi:10.1002/alr.21504.
Публікація:
«Світ медицини та біології» Том 21 № 93 (2025) , с. 68-73
УДК 616.216.1-06-07